'Stuur asielzoekers niet terug naar Griekenland'

Vandaag heeft staatssecretaris Albayrak laten weten dat zij 1100 asielzoekers gaat terugsturen naar Griekenland. Het gaat om asielzoekers die via dit land de Europese Unie zijn binnen gekomen. De staatssecretaris heeft hierover afspraken gemaakt met de Griekse autoriteiten. De precieze inhoud van de afspraken is Amnesty International niet bekend. Gezien het feit dat Griekenland zich de afgelopen jaren stelselmatig niet heeft gehouden aan internationale afspraken over de behandeling van asielzoekers en vluchtelingen, heeft Amnesty twijfels bij de naleving van de nieuwe afspraken.

Onzeker
Amnesty International vindt het besluit van de staatssecretaris onverantwoord. Asielzoekers in Griekenland krijgen moeilijk toegang tot de asielprocedure en als ze al de kans krijgen om een asielverzoek in te dienen, kunnen zij niet rekenen op een zorgvuldige beoordeling van hun verhaal. Toegang tot rechtshulpverleners en tolken is zeer beperkt en er zijn nauwelijks verblijfsvoorzieningen. Asielzoekers lopen de kans opgepakt te worden en gedetineerd te worden onder erbarmelijke omstandigheden. Het aantal asielzoekers dat de afgelopen jaren een vluchtelingenstatus in Griekenland kreeg is ongekend laag in vergelijking met andere Europese landen. Het is Amnesty International niet bekend of de staatssecretaris ook afspraken heeft gemaakt met de Griekse autoriteiten over de kwaliteit van de asielprocedure en de opvang of op welke wijze de staatssecretaris zal gaan toezien op de naleving van dergelijke afspraken.

Op 15 mei berichtte Amnesty International nog over een voorstel tot een wetswijziging in Griekenland dat tot gevolg zou hebben dat asielzoekers niet langer een serieuze mogelijkheid hebben om in beroep te gaan tegen de afwijzing van hun asielaanvraag. Juist vanwege de gebrekkige procedure in eerste aanleg, is een effectieve beroepsmogelijkheid tegen een foutieve beslissing in Griekenland erg belangrijk. Het Griekse wetsvoorstel illustreert dat er geen sprake is van een verbetering, maar eerder van een verslechtering in de bescherming van asielzoekers en vluchtelingen.

Dit alles leidt ertoe dat de uit Nederland terug te sturen asielzoekers in Griekenland het risico lopen verwijderd te worden naar landen waar zij gevaar lopen. Hoewel Griekenland de eerste verantwoordelijkheid draagt voor de kwaliteit en toegankelijkheid van de Griekse asielprocedure, heeft ook Nederland onder internationaal recht een verantwoordelijkheid jegens asielzoekers die eerder in Griekenland verbleven toe. Zolang er geen sprake is van een eerlijke en toeganglijke asielprocedure in Griekenland, mag Nederland geen asielzoekers naar Griekenland terugsturen. In april 2008 adviseerde ook de UNHCR regeringen om geen asielzoekers terug te sturen naar Griekenland.

Meer informatie
In het rapport Greece: Proposed changes to asulum procedures flagranty violate international law