Nederlandse schrijvers: 'steun vervolgde schrijvers China'

In een solidariteitsverklaring van Amnesty International dringen de ondertekenaars er op aan het onrecht tegen en de verdrukking van Chinese schrijvers aan de kaak te stellen, en om het belang van het vrije woord voor een samenleving in China te etaleren. Onder de schrijvers en dichters bevinden zich Tommy Wieringa, Arnon Grunberg, Ramsey Nasr, Yvonne Kroonenberg, René Appel, Nelleke Noordervliet, Bernlef, Rutger Kopland, Renate Dorrestein, Manon Uphof, Lydia Rood, Antoine de Kom, Anneke Brassinga, Barber van der Pol en Frank Westerman. Met enkele van deze auteurs en anderen (Arthur Japin) is een video opgenomen waarin zij een gedicht van een vervolgde Chinese schrijver voordragen, hun bezorgdheid over deze auteur uitspreken en de Chinese autoriteiten om informatie vragen over zijn situatie. De video's worden ondertiteld in China verspreid.

Op de Boekenbeurs, die op 31 augustus 2011 opent, is Nederland eregast. Een delegatie van 22 Nederlandse schrijvers en 16 uitgevers zal, in gezelschap van staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Halbe Zijlstra namens de Nederlandse staat, naar China reizen om 'in een sfeer van open dialoog' te spreken met Chinese schrijvers, journalisten, denkers en uitgevers.

Amnesty International heeft hen dan ook gevraagd zich in hun contacten uit te spreken voor de vrijheid van meningsuiting, en voor de vrijlating van drie Chinese schrijvers: Nobelprijswinnaar Liu Xiaobo, de Oeigoerse schrijvers Nurmemet Yasin, en essayist Yang Tongyan. Ook is hen verzocht contact te zoeken met familieleden van deze auteurs, of gesprekken aan te gaan met kritische Chinese auteurs voor wie Amnesty een een aantal suggesties heeft gedaan.

Chinese auteurs staan in China onder grote druk van censuur, of riskeren sancties en gevangenisstraf. De toegang tot buitenlandse literatuur en tijdschriften is heel beperkt. Veel schrijvers wordt het publiceren onmogelijk gemaakt, en tientallen auteurs zijn gevangen gezet.

The Empty Chair
De schrijvers en andere delegatieleden, onder wie staatssecretaris Halbe Zijlstra, hebben van Amnesty een speld ontvangen met het verzoek deze tijdens de Boekenbeurs zichtbaar te dragen. De speld is een replica van 'The Empty Chair.' een ontwerp van Maarten Baas, die deze 'lege stoel' ontwierp als eerbetoon aan Liu Xiaobo. 'The Empty Chair' verwijst naar de stoel van Liu Xiaobo die leeg bleef tijdens de uitreiking van de Nobelprijs voor de Vrede in december 2010 vanwege Liu's gevangenschap en werd daarmee symbool voor de vrijheid van meningsuiting.

Manuscripta
Op 4 september organiseren Amnesty en PEN Nederland tijdens Manuscripta een debat over de vrijheid van Chinese schrijvers onder de titel 'Café Beijing'. Schrijfster en PEN-bestuurslid Manon Uphoff leidt het debat met Tienchi Martin Liao (voorzitter Chinese Independent PEN Center), Maghiel van Crevel (sinoloog universiteit Leiden), Edzard Mik (auteur en recent op bezoek in China), en Jan van der Putten (auteur van het boek Verbijsterend China).

Tijdens Café Beijing is er een live straalverbinding met Beijing, waar op dat moment de laatste dag van de Boekenbeurs plaatsvindt. Café Beijing is van 13.00 tot 15:00 uur in de Westergasfabriek in Amsterdam.