Burgemeester van Boedapest ontvangt Geuzenpenning 2026
Op 13 maart ontvangt Gergely Karácsony, de burgemeester van de Hongaarse hoofdstad Boedapest, de Geuzenpenning 2026. Burgemeester van Amsterdam Femke Halsema reikt deze mensenrechtenprijs aan hem uit. Zij liep in juni 2025 met Karácsony mee in de door de Hongaarse regering verboden Boedapest Pride.
Stichting Geuzenpenning geeft de Geuzenpenning 2026 aan burgemeester Gergely Karácsony “vanwege zijn moedige inzet voor democratische waarden, de vrijheid van meningsuiting en gelijke rechten in een steeds autoritairder politiek klimaat in Hongarije”, zo vermeldt de stichting op diens website. Karácsony is sinds 2019 burgemeester van Boedapast. Hij staat bekend als een prominente tegenstander van premier Viktor Orbán. Hij verzet zich openlijk tegen onderdrukking en discriminatie. Zo organiseerde Karácsony in 2025 de Boedapest Pride, ook al probeerde de regering-Orbán deze Pride te verbieden.
Actie van Amnesty voor verboden Pride
Amnesty voerde wereldwijd actie om de Pride in 2025 door te laten gaan. Met succes, het werd de grootste Pride in Boedapest ooit. “Uiteindelijk hebben we bereikt dat de lhbtqi-gemeenschap en haar bondgenoten – onder wie vele internationale en Hongaarse activisten – op 28 juni 2025 met een recordaantal mensen de Pride-mars in Boedapest liepen”, schreef directeur van Amnesty Hongarije Dávid Vig hierover in Wordt Vervolgd. “Het was de grootste demonstratie in de moderne geschiedenis van het land.” Talloze internationale activisten en politici liepen mee als steunbetuiging, onder wie de burgemeester van Amsterdam, Femke Halsema. Zij zal de Geuzenpenning op 13 maart uitreiken aan haar collega Karácsony.
Boedapest onder druk gezet
In 2019 wonnen oppositiepartijen van Orbáns Fidesz-partij de gemeenteraadsverkiezingen in Boedapest. De partij van Gergely Karácsony, Párbeszéd Magyarországért, werd de grootste en daarmee werd Karácsony de nieuwe burgemeester. Karácsony stelt dat de Fidesz-regering sindsdien Boedapest onder druk zet: Boedapest krijgt minder bevoegdheden en minder financiering. Daardoor, zegt Karácsony, wordt de stadsbegroting ondermijnd en zijn veel projecten vertraagd of zelfs onmogelijk uit te voeren. In 2024 won de partij van Karácsony de gemeenteraadsverkiezingen opnieuw en begon hij aan zijn tweede termijn als burgemeester. In mei 2025 waarschuwde Karácsony dat door de regering verhoogde ‘solidariteitstaks’ Boedapest op de rand van faillissement bracht. ‘Solidariteitstaks’ is een bijdrage van rijkere gemeenten aan armere gemeenten. Volgens Karácsony wordt deze taks door Orbáns regering politiek ingezet. Deze solidariteitsbelasting is illegaal, stelde Karácsony. De rechtbank heeft hem daarin gelijkgegeven.
De Geuzen en Vlaardingen
De Geuzenpenning is een prijs die jaarlijks in Vlaardingen wordt uitgereikt aan personen of organisaties die zich onderscheiden in de strijd voor mensenrechten en democratie, en zich verzetten tegen dictaturen, racisme en discriminatie. De prijs is vernoemd naar de Geuzen, de bijnaam voor Nederlanders die zich tijdens de Tachtigjarige Oorlog (1568-1648) verzetten tegen de Spaanse overheersing. De stichting die de prijs uitreikt, Stichting Geuzenpenning, is opgericht om de idealen van de Vlaardingse verzetsgroep ‘De Geuzen’ uit de Tweede Wereldoorlog levend te houden.
Jaarlijks staat de stad Vlaardingen stil bij het verzet van deze verzetsgroep met De Geuzenmaand, waar de uitreiking van de Geuzenpenning deel van uitmaakt. Amnesty Vlaardingen is elk jaar nauw betrokken bij de Geuzenmaand en voert dit jaar actie met een petitie voor Géza Buzás-Hábel. Leraar en mensenrechtenactivist Buzás-Hábel organiseerde in 2025 een andere Pride-optocht in Hongarije, namelijk die in de stad Pécs. De Hongaarse autoriteiten klagen hem aan en hij loopt risico op een gevangenisstraf van een jaar. Buzás-Hábel organiseerde de Pride-optocht op 20 oktober op 2025, ondanks dat lhbtqia+-protesten en -marsen verboden zijn volgens de wet. Het Hooggerechtshof had het verbod op de Pécs Pride goedgekeurd, maar toch ging het door, onder het motto: “We zullen niet buigen voor angst”.
