Meta faalde bij tegengaan schadelijke content tegen lhbtqia+’ers in Hongarije

Meta is er niet in geslaagd schadelijke retoriek op Facebook tegen de lhbtqia+-gemeenschap in Hongarije aan te pakken. Dit komt omdat Meta zijn eigen modereerbeleid voor online content niet goed toepaste. Dat blijkt uit een nieuwe briefing van Amnesty International.

Facebook heeft een belangrijke en invloedrijke positie in het Hongaarse informatielandschap en bereikt meer dan de helft van de bevolking.

Het rapport ‘It erodes my soul’: Meta’s contribution to anti-LGBTI discourse in Hungary laat de negatieve invloed zien van de beleidsbeslissingen van Meta op de lhbtqia+-gemeenschap in Hongarije. Zo werden beschermingsmaatregelen voor risicogroepen in januari 2025 afgezwakt, en proactieve moderatie van content aanzienlijk verminderd.

“De beleidsbeslissingen van Meta hebben bijgedragen aan negatieve gevolgen voor de mensenrechten van lhbtqia+-personen in Hongarije. Meta heeft geen goede maatregelen genomen om de daaruit voortvloeiende schade te voorkomen. De risico’s waren te voorzien en goed gedocumenteerd, maar Meta heeft hier niet adequaat op gereageerd”, zegt Daniela Schnidrig van het Big Tech Accountability Team van Amnesty International.

Risico’s niet goed ingeschat

Een van de tekortkomingen van Meta was dat het bedrijf de risico’s die wijzigingen in zijn wereldwijde beleid met zich meebrachten voor de Hongaarse lhbtqia+-gemeenschap niet goed heeft ingeschat. Dit ondanks het feit dat Meta op de hoogte was van het vijandige politieke klimaat, de bestaande wettelijke beperkingen op lhbtqia+-gerelateerde bijeenkomsten, zoals Pride, en de aanhoudende anti-lhbtqia+-retoriek, onder meer door de regering en aan de regering gelieerde groepen.

Lhbtqia+-mensen die voor dit onderzoek werden geïnterviewd, gaven aan dat langdurige blootstelling aan anti-lhbtqia+-content op Facebook bij hen angst, frustratie en gevoelens van hulpeloosheid veroorzaakte, ook in gevallen waarin ze de schadelijke content hadden gemeld. Sommige geïnterviewden trokken zich tijdelijk terug van het platform en namen niet meer deel aan openbare discussies om hun geestelijke gezondheid te beschermen. Anderen legden zichzelf censuur op uit angst voor een negatieve reactie als ze op het platform openlijk uiting zouden geven aan hun seksuele geaardheid, genderidentiteit of steun voor de rechten van lhbtqia+ers. Deze ervaringen roepen de vraag op of Facebook de rechten op vrijheid van meningsuiting en non-discriminatie wel goed heeft beschermd.

“Het afgelopen decennium zijn leden van de Hongaarse lhbtqia+-gemeenschap geconfronteerd met ernstige lastercampagnes en onderdrukkende wetten van de regering-Orbán. Ze konden zich ook niet vrij uiten op Meta-platforms, wat hun wanhoop nog verder vergrootte”, aldus Eszter Mihály, lhbtqia+-rechtenmedewerker bij Amnesty Hongarije.

Opgeroepen tot fysiek geweld

Háttér Society, een Hongaarse organisatie die opkomt voor de rechten van lhbtqia+-mensen, deelde voorbeelden met Amnesty van schadelijke content op Facebook die tussen januari 2023 en december 2024 was geïdentificeerd. Het ging onder meer om reacties waarin werd opgeroepen tot fysiek geweld tegen lhbtqia+-mensen, met uitspraken als “Sla ze onmiddellijk dood”, “Ik zou deze neerschieten”, “Gooi ze van de brug af” en “Dood aan het extreem genderfluïde ongedierte”.

Andere reacties maakten gebruik van ontmenselijkende taal, waarbij lhbtqia+-mensen werden aangeduid als “ratten”, “mutanten”, “regenwormen” of “uitschot”, terwijl sommigen expliciet pleitten voor de uitroeiing van transgenders. Bij andere voorbeelden werden lhbtqia+-mensen afgeschilderd als een bedreiging voor kinderen, de openbare zedelijkheid of de sociale orde.

Schadelijke content nog zichtbaar

Sommige schadelijke content bleef nog enige tijd toegankelijk nadat deze was gemeld, Het feit dat dergelijke content nog steeds beschikbaar is, laat zien dat de handhavingssystemen van Meta tekortschieten op het gebied van consistentie en effectiviteit.

De geïnterviewden werden herhaaldelijk geconfronteerd met anti-lhbtqia+-content, ondanks dat ze deze actief probeerden te vermijden door accounts te blokkeren, schadelijke content te melden en aan Facebook kenbaar te maken dat ze hier geen interesse in hadden.

Ádám Kanicsár, een lhbtqia+-activist en journalist, vertelde Amnesty International: “Mijn nieuwsfeed is nu echt ongezond. Het gaat niet om slechts één of twee video’s: het is een reeks video’s. Ik zie nu alleen nog maar dat. Er is zelden content van vrienden te zien.”

Ook andere geïnterviewden merkten op dat ze content te zien kregen waarin ze niet geïnteresseerd waren.

Deze bevindingen leiden tot zorgen over het feit dat gebruikers door het ontwerp van Facebook meer zijn blootgesteld aan schadelijke anti-lhbtqia+-content. De bevindingen laten zien dat systemen die gericht zijn op betrokkenheid van de gebruiker mogelijk bijdragen aan herhaalde blootstelling aan schadelijke en polariserende content.

Wat moet er gebeuren?

Op grond van de Wet op digitale diensten (DSA) van de Europese Unie is Meta verplicht om risico’s in verband met het ontwerp van het platform in kaart te brengen en te voorkomen, en ervoor te zorgen dat zijn producten geen schendingen van de mensenrechten veroorzaken of daaraan bijdragen. Het bedrijf moet de impact van zijn beleidswijzigingen van januari 2025 opnieuw beoordelen en de contentmoderatie en handhaving versterken. Hierbij horen een effectief klachtenmechanisme, meer transparantie over de handhaving en de doeltreffendheid van zijn beleid, en het bieden van effectieve rechtsmiddelen aan degenen die schade hebben geleden. De Europese Commissie moet de DSA krachtig handhaven en onderzoeken of Meta zijn verplichtingen nakomt.

Amnesty International heeft Meta op 28 juli een brief gestuurd met deze conclusies. Op 11 augustus antwoordde Meta dat het, gezien de omvang en gedetailleerdheid van de gepresenteerde bevindingen, niet binnen de gestelde termijn een reactie kon geven.

Achtergrond

Het onderzoek werd uitgevoerd tegen de achtergrond van een verslechterende situatie op het gebied van lhbtqia+-rechten in Hongarije. Onder voormalig premier Viktor Orbán voerde de regering discriminerende wetten en beleidsmaatregelen in, waarbij lhbtqia+-mensen werden afgeschilderd als een bedreiging voor kinderen, gezinnen en Hongaarse waarden.

Deze ontwikkelingen werden in 2025 en 2026 versterkt, door nieuwe wetten die lhbtqia+-gerelateerde bijeenkomsten, waaronder Pride-evenementen, aan banden legden.