Een demonstrant tegen het bewind van president Daniel Ortega staat op 13 september 2018 tegenover de oproerpolitie in Managua, de hoofdstad van Nicaragua.
© Reuters

Nicaragua: aanhoudend dodelijk geweld tegen demonstranten

In Nicaragua is de onderdrukking van de protesten tegen het bewind van president Daniel Ortega sinds afgelopen juni alleen maar heviger geworden. Demonstranten zijn het slachtoffer van willekeurige arrestaties, marteling en dodelijk geweld door de politie en zwaarbewapende regeringsgezinde groeperingen.

Dat schrijft Amnesty International in het vandaag gepubliceerde rapport  Instilling Terror: From Lethal Force to Persecution Instilling Terror: From Lethal Force to Persecution in Nicaragua  in Nicaragua. Sinds Amnesty’s eerste rapport over de crisis, dat eind mei verscheen, heeft de Nicaraguaanse regering de protesten alleen maar zwaarder onderdrukt.

Sinds 24 augustus 2018 zijn er minstens 322 mensen vermoord, voornamelijk door overheidsfunctionarissen, en meer dan 2.000 mensen gewond. Onder de doden zijn 21 politieagenten. Terwijl de autoriteiten minstens 300 demonstranten hebben aangeklaagd, is Amnesty niet één geval bekend van aanklachten vanwege mensenrechtenschendingen of misdaden als marteling of buitengerechtelijke executies.

Oorlogswapens

De overheid zet in toenemende mate pro-regeringstroepen in, die beschikken over militaire wapens. Ze werken vaak samen met de politie bij het neerslaan van de protesten. Zo vielen zwaarbewapende regeringstroepen op 13 juli studenten aan op een universiteitsterrein in de hoofdstad Managua. Twee studenten werden daarbij gedood en minstens 16 raakten gewond. Sommige van de wapens die de politie en de pro-regeringstroepen inzetten zijn oorlogswapens (zoals draagbare raketwerpers), waarvan het gebruik voor het handhaven van de openbare orde verboden is.

Katapult

Het rapport maakt melding van zes buitengerechtelijke executies, wat een misdaad is onder internationaal recht. Een van die executies betrof de moord op Leyting Chavarría (16), die in de borst werd geschoten toen de politie en regeringsgezinde troepen barricades in de stad Jinotega aanvielen. Getuigen zeggen dat een agent van de oproerpolitie de dader is. Chavarría had alleen een katapult bij zich.

Marteling

In het rapport worden ook zeven gevallen van vermoedelijk willekeurige arrestaties beschreven, evenals schendingen van het recht op een eerlijk proces – beide tactieken maken deel uit van de strategie van de overheid om de protestbeweging te breken. Verder licht het rapport toe hoe de overheid demonstranten martelt, sjoemelt met bewijsmateriaal en informatie vergaart over de organisatie en de leiders van de protesten. Amnesty heeft minstens 12 gevallen van mogelijke marteling gedocumenteerd, waaronder een geval van seksuele mishandeling in een officieel detentiecentrum.

Oproep Amnesty

De Nicaraguaanse regering moet onmiddellijk alle regeringsgezinde groeperingen ontbinden en ontwapenen. Daarnaast moet ze ervoor zorgen dat de politie bij protesten alleen geweld gebruikt als dat nodig is, en dat dat geweld legitiem en proportioneel is. President Ortega moet stoppen met het criminaliseren van demonstranten door ze weg te zetten als “terroristen” en “samenzweerders”. In plaats daarvan moet hij het demonstratierecht en de vrijheid van meningsuiting respecteren.