Egyptische autoriteiten jagen op online critici
De Egyptische autoriteiten arresteerden de afgelopen maanden tientallen mensen die online opriepen tot politieke verandering. Het enige wat zij ‘misdaan’ hebben, is gebruik maken van hun recht op vrije meningsuiting. Ze moeten daarom onmiddellijk worden vrijgelaten.
Sinds eind mei arresteerde de Egyptische Nationale Veiligheidsdienst (NSA) minstens 50 mensen, onder wie negen vrouwen. Ze maakten deel uit van de groep ‘Gen Z002’ op het sociale-mediaplatform Discord, die in oktober 2025 opriep tot het afzetten van president Abdel Fattah al-Sisi. Amnesty International onderzocht de arrestaties van zes mannen, die tot 40 dagen gedwongen waren verdwenen. Ten minste een van hen werd gemarteld. Tegen de 50 gearresteerde mensen is een onderzoek ingesteld wegens terrorisme en het publiceren van nepnieuws.
Schandalig
“Het is schandalig dat mensen in Egypte willekeurig kunnen worden vastgehouden, gedwongen verdwijnen en het risico lopen op marteling en andere vormen van slechte behandeling, alleen maar omdat ze deel uitmaken van een onlinegroep”, zegt Mahmoud Shalaby van Amnesty International. “Iedereen heeft het recht om zich bij onlinegroepen aan te sluiten en kritiek te uiten op de regering van president Abdel Fattah al-Sisi. Het uitoefenen van het recht op vrijheid van meningsuiting, zowel online als offline, mag nooit een reden zijn voor arrestatie of vervolging.”
Online stemming
De groep ‘Gen Z002’ werd in oktober 2025 opgericht door de in ballingschap wonende activist Anas Habib, rond dezelfde tijd dat er in Nepal en Marokko door jongeren geleide protesten plaatsvonden. In januari 2026 organiseerde de groep een online stemming over het afzetten van president Abdel Fattah al-Sisi. Volgens Al Manassa, een onafhankelijke nieuwswebsite, brachten meer dan 330.000 mensen hun stem uit.
Ook hostte de groep onder meer online discussies over actuele politieke ontwikkelingen en onderwerpen die in de Egyptische media veel aandacht kregen. Daarnaast waren er discussies over voetbal, een boekenclub, online EHBO-cursussen en fitnesssessies.
Elektriciteits- en brandstofprijzen
De zes mensen van wie Amnesty onderzocht wat er met hen is gebeurd, zijn scholieren, studenten, ondernemers en ambtenaren van tussen de 19 en 46 jaar. De openbaar aanklagers wilden weten wanneer en hoe zij lid waren geworden van ‘Gen Z002’. Ook ondervroegen zij ten minste twee van hen over hun Facebook-posts waarin zij kritiek uiten op de regering, zoals berichten over stijgingen van de elektriciteits- en brandstofprijzen. De openbaar aanklagers bevalen dat de zes mannen vijftien dagen in voorlopige hechtenis moesten worden gehouden; deze periode is inmiddels verlengd.
Elektrische schokken
Een 19-jarige student vertelde de openbaar aanklagers dat hij tijdens zijn gedwongen verdwijning in een NSA-gebouw driemaal door agenten was ondervraagd. Ze dienden hem elektrische schokken toe terwijl hij geblinddoekt in een stresshouding werd opgehangen, wat neerkomt op marteling of andere vormen van slechte behandeling. De openbare aanklagers namen zijn beschuldigingen voor kennisgeving aan en deden er geen verder onderzoek naar.
Onafhankelijk onderzoek
‘Beschuldigingen van marteling en gedwongen verdwijningen mogen niet zomaar terzijde worden geschoven’, zegt Shalaby. ‘De Egyptische autoriteiten moeten onmiddellijk een onafhankelijk en transparant onderzoek instellen naar de beschuldigingen van de student en andere gedetineerden die het slachtoffer zijn geworden van gedwongen verdwijningen, marteling en andere vormen van slechte behandeling.’
Achtergrond
Afwijkende meningen worden in Egypte al meer dan 10 jaar meedogenloos onderdrukt. Duizenden mensen zitten vast in willekeurige detentie, alleen maar omdat ze – vaak online – gebruik maakten van hun recht op vrijheid van meningsuiting.
Van de Egyptische veiligheidstroepen is bekend dat zij mensen willekeurig arresteren vanwege hun lidmaatschap van onlinegroepen op platforms als Facebook en Telegram, terwijl dit onder het recht op vrijheid van vereniging valt. Zo werden in 2025 mensen gearresteerd vanwege hun deelname aan groepen die opriepen tot anti-regeringsprotesten, of vanwege hun lidmaatschap van groepen waarin atheïsme en agnosticisme werden besproken en kritiek werd geuit op gangbare religieuze overtuigingen.
