© Peter Hilz / Hollande Hoogte

Amnesty onderschrijft oproep Ombudsman: vreemdelingendetentie moet menselijker

Het nieuwe rapport van de Ombudsman over vreemdelingendetentie onderschrijft waar Amnesty al jaren de regering toe oproept: Vreemdelingendetentie moet menselijker. Nog veel te vaak worden uitgeprocedeerde asielzoekers in een isoleercel opgesloten. Het rapport maakt verder duidelijk dat repressie, uitzichtloosheid en verveling leiden tot meer gezondheidsproblemen, verdriet en frustratie.

Uitgeprocedeerde asielzoekers worden op bijna dezelfde manier vastgehouden als veroordeelden. Maar daar is vreemdelingenbewaring niet voor bedoeld. Zo worden ze opgesloten in een cel, geboeid vervoerd en ze kunnen voor straf in een isoleercel geplaatst worden. Vaak zitten mensen 23 uur per dag opgesloten in hun cel, soms maandenlang.

Psychische schade

Amnesty International deed in 2015 samen met Stichting LOS en Dokters van de Wereld onderzoek naar isolatie in vreemdelingendetentie. Uit dit rapport bleek dat isolatie de afgelopen jaren onverminderd werd toegepast. Isolatie is een bijzonder ingrijpende maatregel die verstrekkende gevolgen kan hebben voor iemands lichamelijke en vooral psychische gezondheid. Zelfs als de isolatie van korte duur is. Internationale mensenrechtenstandaarden vereisen grote terughoudendheid bij het toepassen van isolatie. Isolatie wordt in verband gebracht met het verbod op marteling en onmenselijke of vernederende behandeling.

Dagbesteding

In tegenstelling tot strafrechtelijke detentie mogen mensen in vreemdelingendetentie niet werken of een opleiding volgen. Het activiteitenprogramma is volstrekt onvoldoende om mensen een zinvolle dagbesteding te bieden. Mensen vervelen zich en dat leidt tot spanning, lusteloosheid, frustratie en onzekerheid. Amnesty pleit al langer voor meer zinvolle dagbesteding.

Alternatieven voor detentie

Detentie mag alleen worden ingezet als uiterst middel. Er zijn humanere manieren om mensen te bewegen tot terugkeer. Bijvoorbeeld het instellen van een meldplicht of inzetten op vrijwillige terugkeer. Ook detentie zelf kan humaner door kleinere groepen te plaatsen en het niet op een gevangenis te laten lijken.

Amnesty’s aanbevelingen

  • Eenzame opsluiting als strafmaatregel afschaffen
  • Andere vormen van isolatie zoveel mogelijk beperken
  • Er moet meer zinvolle dagbesteding komen
  • Gebruik alternatieven voor detentie