De Russische oproerpolitie arresteert een man die protesteert tegen de veroordeling van oppositieleider Alexei Navalny tot vijf jaar gevangenisstraf
© Alexander Demianchuk / REUTERS

Police and Human Rights Programme

Go to the English site 

 

De politie en andere wetshandhavers moeten de mensenrechten respecteren en beschermen en daarin hun eigen verantwoordelijkheid nemen. Het Police and Human Rights Programme (PHRP) wil daar op een constructieve manier aan bijdragen. We bieden trainingen, richtinggevende documenten en advies om mensenrechtenverdedigers te ondersteunen bij het bevorderen van mensenrechtenregels en -standaarden in de wetshandhaving.

Het probleem

Elk land heeft de politie nodig om misdaad te voorkomen en te bestrijden, de openbare orde te handhaven en burgers te helpen. Bij het uitvoeren van hun functie moeten politiemensen soms gebruikmaken van bepaalde bevoegdheden, zoals het gebruik van geweld en vuurwapens, arrestaties en hechtenis, huiszoekingen en inbeslagnames. Deze bevoegdheden mogen alleen worden gebruikt als wordt voldaan aan de verplichtingen volgens het internationaal recht om mensenrechten te beschermen, zoals het recht op leven, vrijheid en veiligheid van personen, het recht op vrijheid van vergadering en het recht op vrijheid van meningsuiting. Wetshandhavers moeten daarom bij al hun acties de mensenrechten respecteren en deze actief beschermen tegen schendingen door anderen. Bovendien moeten ze ter verantwoording worden geroepen als ze zich hier niet aan houden, of dit nu is omdat ze zich zelf schuldig maken aan mensenrechtenschendingen door onwettig gebruik van hun bevoegdheden of omdat ze burgers niet beschermen tegen mensenrechtenschendingen door anderen.

Op deze website gebruiken we zowel de term ‘politie’ als ‘wetshandhavers’. Beide termen worden in deze betekenis gebruikt in Artikel 1, Opmerking a) van de VN-gedragscode voor wetshandhavers en ze hebben betrekking op alle wetshandhavers die politiebevoegdheden hebben, met name het recht om mensen te arresteren en in hechtenis te nemen.

Wat doet Amnesty?

  • Het Police and Human Rights Programme ondersteutn de onderzoeksteams van Amnesty International bij het onderzoeken van kwesties die met de politie te maken hebben. Hieronder valt het analyseren van juridische en operationele documenten en de dagelijkse praktijk van wetshandhaving, evenals het doen van constructieve aanbevelingen.
  • Het PRHP biedt ook ondersteuning door deskundigen, niet alleen aan medewerkers en leden van Amnesty International, maar ook aan andere mensenrechtenactivisten, over onderwerpen die specifiek met de politie te maken hebben, bijvoorbeeld over de ontwikkeling van strategieën voor hervorming en verantwoording van de politie.
  • Wij ontwikkelen tools en richtinggevende documenten over algemene politiekwesties. Dit doen wij onder andere door specifieke politiekwesties diepgaand te analyseren. De bevindingen en aanbevelingen worden jaarlijks gepubliceerd in de AINL PHRP Short Paper Series (zie publicaties). Andere voorbeelden van ondersteuning zijn bijdragen aan algemene beleidsdocumenten en onderzoekstools die worden ontwikkeld door onze partners op het Internationaal Secretariaat en het ontwikkelen van richtinggevende documenten voor het werk van Amnesty International op het gebied van politiekwesties.
  • Wij bieden training op het gebied van mensenrechten en politie aan collega’s binnen de hele wereldwijde organisatie van Amnesty International en aan andere organisaties die zich bezighouden met mensenrechten en de burgermaatschappij. Tijdens deze trainingen leren de deelnemers meer over de internationale regels en standaarden die van toepassing zijn op wetshandhavers en de uitwerking daarvan in de dagelijkse politiepraktijk. Maar nog belangrijker is dat deze trainingen bij de deelnemers meer begrip opleveren voor de dagelijkse uitdagingen waar wetshandhavers mee te maken krijgen en de factoren die van invloed zijn op politiegedrag. Het doel is dat de deelnemers na deze training in staat zijn om te identificeren wat er concreet nodig is om ervoor te zorgen dat wetshandhavers mensenrechtenstandaarden beter naleven.
  • Met het oog op de vele verschillende activiteiten van Amnesty International probeert het PHRP een netwerk te creëren van alle personen die zich bezighouden met politiewerk. Het doel is om de beschikbare expertise binnen de organisatie te delen en op basis van lessen uit de praktijk te leren hoe er effectiever kan worden gewerkt aan een betere naleving van de mensenrechten door wetshandhavers over de hele wereld.
  • Het PHRP neemt ook regelmatig deel aan internationale vergaderingen en evenementen van internationale organisaties en instituten. Dat heeft als doel om de mensenrechtenstandaarden voor de politie te promoten en een bijdrage te leveren aan de ontwikkeling van tools en richtinggevende documenten voor naleving van de mensenrechten door de politie.

Politieagenten slaan in op een jongen tijdens een anti-regeringsdemonstratie in de Burundese hoofdstad Bujumbara op 26 mei 2015.

Ontwikkelingen

Het onderwerp politie en mensenrechten is voortdurend in beweging. In de laatste twintig jaar van de vorige eeuw ontstond er meer erkenning voor mensenrechten binnen het politiewerk. Als gevolg daarvan werden op internationaal en regionaal niveau talloze afspraken over mensenrechten aanvaard. Daar staat tegenover dat er sinds 2000 een steeds sterkere tendens is om de internationale mensenrechtenregels en ‑standaards af te zwakken als reactie op vermeende of daadwerkelijke bedreiging van de veiligheid. Wij zijn van mening dat alleen politiewerk dat de mensenrechten respecteert goed politiewerk is, ongeacht de veiligheidssituatie. Het is dan ook ons streven om respect voor mensenrechten op elk niveau binnen de politie te bevorderen en te promoten: in internationale naslagdocumenten, nationale wetgeving en operationeel beleid, maar ook in trainingen en de dagelijkse praktijk van de politie.

Amnesty’s oproep

Ons doel is om respect voor mensenrechten door wetshandhavers te bereiken door middel van:

  • Uitbreiden van de mogelijkheden van Amnesty International en andere mensenrechtenorganisaties en -activisten om effectief een bijdrage te leveren aan een betere naleving van mensenrechtenstandaarden door wetshandhavers.
  • Bijdragen aan een beter begrip voor politiewerk binnen Amnesty International en de bredere mensenrechtengemeenschap, zowel wat betreft de internationale regels en standaarden die van toepassing zijn als de operationele praktijk van wetshandhaving.
  • Deelnemen aan inspanningen op internationaal niveau om de internationale mensenrechtenwetgeving en -standaarden voor wetshandhaving te versterken.

Onze medewerkers

  • Anja Bienert, Senior Police Expert
  • Daniela Grosche, Programme Officer
  • Helena Martinsone, Programme Assistant
  • Noor Evers, Programme Assistant

U kunt contact met ons opnemen via ons contactformulier of een e-mail sturen naar: phrp@amnesty.nl

Wilt u meer weten?

Lees meer over onze activiteiten, publicaties en internationale ontwikkelingenGa naar de Police and Human Rights Resources database