Stop uitzettingsvluchten ICE via Ierse luchthaven
Amnesty International en Human Rights First roepen de Ierse regering op om het gebruik van het Ierse luchtruim en luchthavens door de Verenigde Staten voor omstreden uitzettingen te stoppen.
De Verenigde Staten moeten stoppen met het gebruik van Shannon Airport in Ierland als tussenstop voor het bijtanken van onwettige uitzettingsvluchten door de immigratie- en douanedienst ICE. De Ierse regering mag op geen enkele manier meewerken aan de schendingen van het internationaal recht door de regering-Trump, en moet een schadevergoeding betalen aan mensen die gedwongen zijn uitgezet. Daartoe roepen Amnesty International en Human Rights First op in een gezamenlijke brief aan de Ierse ministers van Verkeer en Buitenlandse Zalen en Handel die op 16 april 2026 werd gepubliceerd.
Vijf ICE-uitzettingsoperaties
Volgens gegevens die ICE Flight Monitor van Human Rights First verzamelde, zijn vluchten uit de VS met gehuurde burgervliegtuigen tussen mei 2025 en februari 2026 via Shannon Airport gevlogen om vijf afzonderlijke ICE-uitzettingsoperaties uit te voeren. Deze operaties brachten mensen naar Zuid-Sudan, Eswatini, Rwanda en Israël. Ook werden bij deze operaties mensen gedwongen uitgezet naar derde landen waarmee zij geen band hebben.
“Deze overeenkomsten tussen landen zijn niet alleen wreed, maar weerspiegelen ook een transactioneel buitenlands beleid dat wordt gedreven door xenofobie, en ondermijnen wereldwijd de rechtsgang en de mensenrechten,” zegt Uzra Zeya van Human Rights First. “Ierland mag geen rol spelen bij het faciliteren van deze onwettige uitzettingen, zeker niet naar derde landen die berucht zijn om hun mensenrechtenschendingen.”
“Mensen in heel Ierland en de rest van de wereld kijken met afschuw toe hoe de regering-Trump doorgaat met het uitvoeren van haar verachtelijke, racistische uitvoeringsbesluiten die mensen op de vlucht en migranten, of mensen die als zodanig worden gezien, ontmenselijken en criminaliseren,” zegt Stephen Bowen van Amnesty International. “Door mensen onrechtmatig uit te zetten en aan gedwongen verdwijning bloot te stellen, schendt de regering het recht op een eerlijk proces.”
Op 12 maart schreven Amnesty International en Human Rights First een brief aan de twee ministers met details over vijf vluchten waarop ten minste 28 mensen onwettig werden uitgezet. In de brief vroegen Amnesty International en Human Rights First om belangrijke informatie over de maatregelen die de Ierse regering heeft genomen.
Tot op heden is er geen reactie op de brief gekomen. Ondertussen heeft de regering van de VS de luchthaven van Shannon opnieuw gebruikt om twee vliegtuigen bij te tanken die op 17 maart 2026 op de Poolse luchthaven Rzeszów-Jasionka zijn geland.
Ook overgebracht naar Oekraïne
Volgens Amnesty International en Human Rights First vervoerden beide vluchten een aantal Oekraïense staatsburgers, die vervolgens waarschijnlijk over land naar de Pools-Oekraïense grens zijn gebracht en gedwongen naar Oekraïne zijn overgebracht. Oekraïne is niet veilig om naar terug te keren, de VN Vluchtelingenorganisatie blijft staten oproepen om mensen niet gedwongen terug te sturen naar Oekraïne.
Uitleg ministerie
Het Ierse Ministerie van Transport zou hebben verklaard dat particuliere vliegtuigen geen toestemming nodig hebben om bij te tanken op Shannon, zelfs niet als ze zijn ingehuurd door de Amerikaanse regering. Hoewel burgervliegtuigen volgens het Verdrag van Chicago van 1944 over de internationale burgerluchtvaart geen toestemming van de staat nodig hebben om te landen om bij te tanken, moeten alle staten het verdrag interpreteren in overeenstemming metinternationale mensenrechten.
“De Ierse regering bepaalt hoe haar soevereine luchtruim en grondgebied door andere staten worden gebruikt. Zij mag op geen enkele wijze een rol spelen in de onmenselijke, wrede en extreme machine van massale immigratiedetentie en -uitzetting van de Verenigde Staten,” aldus Stephen Bowen.
Oproep
Amnesty International en Human Rights First roepen de Ierse regering op om de mensenrechten, gerechtigheid en waardigheid van alle mensen te waarborgen. De regering moet alle nodige maatregelen nemen om te voorkomen dat de Verenigde Staten het Ierse luchtruim, Ierse luchthavens en aanverwante faciliteiten blijven gebruiken voor onrechtmatige uitzettingen naar derde landen.
Daarnaast moet Ierland de VS en de landen die de eindbestemming zijn van deze Amerikaanse vluchten oproepen om alle mensen vrij te laten die zijn uitgezet en willekeurig in hechtenis zijn genomen. Deze mensen mogen niet worden teruggestuurd naar landen waar zij risico lopen, met waardigheid worden behandeld en toegang krijgen tot een eerlijk proces.
Tot slot moet de Ierse regering deze mensen een veilige doorgang en hervestiging in Ierland aanbieden.
“De terughoudendheid van de regering in haar omgang met president Trump is nu al een reden tot bezorgdheid. Als Ierland het monsterlijke ICE-project faciliteert, dan vrezen wij dat de regering de weg kwijt is. In plaats van te kruipen en te capituleren, moet zij moed, medeleven en principes tonen,” aldus Stephen Bowen.