Polen moet stoppen met hulp aan ICE‑uitzettingen naar Oekraïne
Amnesty International en Human Rights First doen in een gezamenlijke brief een dringende oproep aan de Poolse regering om de samenwerking met de Verenigde Staten bij onrechtmatige massale uitzettingen van immigranten te stoppen.
Volgens informatie die is verzameld door Amnesty International en Human Rights First, heeft de Amerikaanse immigratie- en douanedienst (ICE) tijdens ten minste twee operaties in november 2025 en maart 2026 gebruik gemaakt van Poolse luchthavens en Pools grondgebied om meer dan 50 mensen naar Oekraïne uit te zetten.
Volgens het internationaal recht mag Polen mensen niet terugsturen naar plaatsen waar hun leven of vrijheid in gevaar zouden kunnen komen.
In de brief, die op 17 april 2026 naar de Poolse autoriteiten is gestuurd, zetten Amnesty International en Human Rights First hun zorgen uiteen over twee vluchten van Phoenix, Arizona in de VS naar de Poolse luchthaven Rzeszów-Jasionka. Omdat de Poolse autoriteiten niet op de brief hebben gereageerd, besloten de organisaties deze te publiceren.
“Sinds Rusland zijn agressieoorlog begon, staat Polen aan de kant van Oekraïne en biedt Polen tijdelijke bescherming aan bijna 1 miljoen Oekraïense vluchtelingen. Polen mag geen rol spelen in deze onwettige operaties die gezinnen uit elkaar rukken en mensenlevens in gevaar brengen,” zegt Anna Błaszczak-Banasiak van Amnesty International Polen.
Oproep Amnesty International en Human Rights First
De Poolse regering moet stoppen met haar medewerking aan het schenden van het internationaal recht door de regering-Trump. Ook roepen Amnesty International en Human Rights First de Poolse regering op om een schadevergoeding uit te keren aan de mensen die gedwongen zijn uitgezet.
“Het gedwongen overbrengen van Oekraïners naar een actief oorlogsgebied, met landelijke rakketaanvallen, is een grote schok en een schending van het internationaal recht,” zegt Uzra Zeya van Human Rights First. “Medewerkers van Human Rights First die sinds februari 2022 tientallen keren naar de frontlinies in Oekraïne zijn gereisd, kunnen bevestigen dat geen enkel gebied veilig is. Polen, dat zoveel Oekraïense vluchtelingen heeft opgevangen, zou moeten weigeren mee te werken aan de wrede gedwongen overplaatsingen van de regering-Trump, die Oekraïners terugsturen naar levensbedreigende omstandigheden.”
Gedocumenteerde vluchten
Op 17 maart 2026 landden, volgens gegevens verzameld door de ICE Flight Monitor van Human Rights First, twee ICE-vluchten op de luchthaven Rzeszów-Jasionka. Aan boord van de vluchten waren Oekraïense staatsburgers van wie de verblijfplaats momenteel onbekend is.
Op 18 november 2025 landde er nog een ICE-vlucht in Polen. De 50 mensen aan boord werden vervolgens naar de grenspost Shehyni-Medyka gebracht en naar Oekraïne uitgezet. Volgens berichten in de media vlogen Amerikaanse functionarissen de groep naar Polen en vervoerden hen naar de Oekraïense grens. Vanaf daar begeleidden Poolse functionarissen hen de grens over.
Volgens verdere berichten waren sommige van de passagiers naar de Verenigde Staten gereisd in het kader van het humanitaire programma Uniting for Ukraine. Dit programma werd in 2022 onder de regering-Biden opgezet om Oekraïense burgers een mogelijkheid te bieden naar de Verenigde Staten te komen. Zij hadden een lopende aanvraag voor verlenging van hun verblijfsvergunning endoor hun uitzetting zijn zij gescheiden van familieleden die in de Verenigde Staten achterbleven.
Op 18 augustus 2025 kondigde ICE via X aan dat een onbekend aantal Oekraïense staatsburgers zou worden uitgezet naar Oekraïne, hierbij werden twee foto’s geplaatst. Dit bericht is inmiddels verwijderd.
Sinds de brief is verzonden, landde er op 30 april 2026 nog een ICE-vlucht met een onbekend aantal mensen aan boord op de luchthaven Rzeszów-Jasionka in Polen, wat duidt op een nieuwe uitzetting van Oekraïners via Polen.
Terugsturen naar oorlogsgebied verboden
Amnesty International en Human Rights First hebben herhaaldelijk gewaarschuwd dat Oekraïne door de oorlog momenteel niet veilig is voor terugkeer. Vanwege het aanhoudende gewapende conflict roept ook het VN-vluchtelingenagentschap, UNHCR, staten op om mensen niet gedwongen terug te sturen naar Oekraïne.
Amnesty International en Human Rights First roepen de Poolse regering op om gerechtigheid en de mensenrechten te waarborgen. De regering moet stoppen met het faciliteren, ondersteunen of tolereren van de wrede en onmenselijke massale uitzettingscampagne van de regering‑Trump.
“De Poolse autoriteiten moeten deze incidenten onderzoeken, de verblijfplaats van de betrokken mensen achterhalen en ervoor zorgen dat zij niet worden teruggestuurd. Zij moeten met waardigheid worden behandeld en gecompenseerd worden.” aldus Anna Błaszczak-Banasiak van Amnesty International.
Achtergrond
Sinds 20 januari 2025 voert de regering-Trump een grootschalige aanval uit op de rechten van migranten en hun mogelijkheid om in de Verenigde Staten te blijven. Onder meer door een einde te maken aan de tijdelijke beschermde status voor veel nationaliteiten. Hierdoor lopen meer dan 1,5 miljoen mensen het risico het land te worden uitgezet.
De regering-Trump heeft ook haar pijlen gericht op het humanitaire programma Uniting for Ukraine (U4U) dat 280.000 Oekraïners toegang tot de Verenigde Staten verleende en momenteel voor onbepaalde tijd is opgeschort voor nieuwe aanvragen. Oekraïners kregen te maken met verwerkingsproblemen en vertragingen bij U4U-gerelateerde aanvragen en bevinden zich nu in een juridische limbo zonder opties voor een verblijfsstatus.
Amnesty International en Human Rights First uitten onlangs ook hun bezorgdheid over het gebruik van Shannon Airport in Ierland als tussenstop voor het bijtanken van onwettige uitzettingsvluchten door ICE.
