Iran zet kindsoldaten van 12 jaar in

De Iraanse autoriteiten rekruteren kinderen als soldaat. De rekruteringscampagne onder leiding van het Islamitische Revolutionaire Garde Corps (IRGC) is een schending van de rechten van het kind en het internationaal humanitair recht.

Op 26 maart 2026 kondigde Rahim Nadali, van het Mohammad Rasoul Allah-korps van de IRGC in Groot-Teheran, een rekruteringscampagne aan met de naam Vaderland verdedigende strijders voor Iran. Hij gaf aan dat de campagne “open staat voor vrijwilligers” vanaf 12 jaar. Nadali riep mensen op zich aan te sluiten bij de “strijders die het vaderland verdedigen”. Vrijwilligers kunnen zich aanmelden bij locaties van de Basij (paramilitaire militie) in moskeeën in heel Teheran.

Ooggetuigenverslagen en geverifieerd audiovisueel bewijsmateriaal tonen aan dat het IRGC kindsoldaten gewapend met onder meer AK-47-geweren heeft ingezet bij controleposten patrouilles.

“De Iraanse autoriteiten moedigen schaamteloos kinderen van amper 12 jaar aan om deel te nemen aan een door de IRGC geleide militaire campagne. Dit brengt ze in groot gevaar en schendt het internationaal recht”, zegt Erika Guevara-Rosas van Amnesty International. “Volgens dat recht is de rekrutering en inzet van kinderen in het leger verboden. Het rekruteren van kinderen jonger dan 15 jaar voor de strijdkrachten is een oorlogsmisdaad.”

Zet geen kinderen in

“Amerikaanse en Israëlische aanvallen treffen duizenden IRGC-locaties verspreid over het land. Hier zitten ook faciliteiten van de Basij bij. Kindsoldaten die in deze faciliteiten werken lopen groot gevaar om te sterven of gewond te raken. De Iraanse autoriteiten moeten onmiddellijk een einde maken aan hun criminele schending van de rechten van kinderen, en de strijdkrachten verbieden om nog langer personen jonger dan 18 jaar te rekruteren.”

Volgens officiële verklaringen zet het IRGC rekruten in hvoor activiteiten die te maken hebben met “operationele en veiligheidsactiviteiten”. Hieronder vallen bijvoorbeeld patrouilles, taken bij controleposten, logistieke ondersteuning, distributie van uitrusting en voorraden, en hulp bij voedsel-, medische en hulpverleningstaken.

Amnesty International heeft zestien foto’s en video’s die sinds 21 maart 2026 online zijn verschenen geanalyseerd. Daarop zijn kinderen te zien die wapens hanteren, zoals AK-achtige aanvalsgeweren, of die naast leden van het IRGC en andere strijdkrachten staan bij controleposten, tijdens patrouilles en tijdens door de staat georganiseerde gemilitariseerde bijeenkomsten in Teheran, Mashhad en Kermanshah.

Kinderen met AK-47-geweren

Op 29 maart kwam de 11-jarige Alireza Jafari om het leven terwijl hij zijn vader, een lid van de Basij van de IRGC, vergezelde bij een controlepost in Teheran. De autoriteiten bevestigden dat de jongen omkwam “terwijl hij dienstdeed” bij een controlepunt na een Israëlische drone-aanval.

De moeder van de jongen vertelde aan de krant Hamshahri dat haar man op de avond van het incident meldde dat er een “tekort aan personeel” was bij de controleposten en dat hij hun zoons, Alireza Jafari en zijn jongere broer van 9, meenam. Ze voegde eraan toe dat haar man zei dat Alireza “zich moest voorbereiden op de komende dagen” en dat kinderen van 15 en 16 jaar vaak deelnemen aan controlepostdiensten.

Ghoncheh Habibiazad, seniorverslaggever voor BBC Persian Forensic, deelde met Amnesty International screenshots van sms-berichten die zij had ontvangen van vier ooggetuigen in Teheran, Karaj en Rasht. Deze ooggetuigen meldden dat zij in maart 2026 kinderen hadden gezien die waren ingezet bij controleposten van de Basij en gewapend waren met onder meer AK-47-geweren.

Een van de ooggetuigen uit Teheran schreef:

“[Op 25 maart] zag ik een kind bij een controlepost vlak bij ons huis… Ik denk dat hij ongeveer 15 was. Hij had net een vaag begin van een snor. Het leek alsof hij moeite had met ademhalen door de inspanning van het optillen van het geweer. Hij richtte het geweer op de auto’s.”

Een andere ooggetuige uit Karaj schreef:

“Vandaag [op 27 maart] zag ik een kind bij een controlepunt. Ik denk dat hij ongeveer 16 was. Hij had nog geen gezichtsbeharing. Hij hield een Kalasjnikov-geweer vast.”

Een ooggetuige uit Rasht schreef op 30 maart:

“Ik heb kinderen gezien die wapens hanteerden. Ze dragen maskers om hun gezicht te bedekken, maar het is duidelijk dat het kinderen zijn. Ze zijn nog niet eens volgroeid… sommigen lijken hooguit 13 jaar oud… Ik zag [verschillende] kinderen voor moskeeën staan [waar Basij-bases zijn gevestigd], vóór de eigenlijke troepen. Ik blijf maar denken dat hun hersenen niet zo ontwikkeld zijn als die van volwassenen en dat ze misschien wel willekeurig gaan schieten. Ik ben zowel bang als verdrietig voor hen.”

Op 30 maart 2026 is een video online geplaatst waarin twee kinderen te zien zijn. Ze zijn duidelijk herkenbaar als kinderen aan hun lengte en postuur. Ze dragen Basij-camouflageuniformen en bivakmutsen en hebben AK-achtige aanvalsgeweren bij zich. Ze staan op een witte auto tijdens een door de staat georganiseerde bijeenkomst. De beelden tonen de kinderen boven de menigte op het Shariati-plein in Mashhad terwijl de auto over het plein rijdt, met mensen om hen heen die juichen en met vlaggen zwaaien.

Het IRGC verspreidde de wervingsaankondiging samen met een poster waarop een man in een uniform van de Basij-bataljons van de IRGC, een vrouw in burgerkleding en twee kinderen, een jongen en een meisje, te zien zijn. Op de poster stond de slogan “Basij met het volk, voor het volk” en een citaat van de overleden Opperste Leider en opperbevelhebber van de strijdkrachten Ali Khamenei, waarmee hij verklaarde dat “Basijis in het hart van het veld moeten blijven om de belangrijkste deugden van de Revolutie levend te houden.”

De staatsmedia zonden een interview met Rahim Nadali uit. Hierin sprak hij over het “grote enthousiasme” onder tieners om deel te nemen aan “inlichtingen- en operationele patrouilles”. Hij zei:

“Tieners en jongeren hebben herhaaldelijk aangegeven dat ze willen meedoen… Gezien de leeftijd van degenen die deze verzoeken indienen, hebben we de minimumleeftijd vastgesteld op 12 jaar. Er zijn nu kinderen van 12-13 jaar die hieraan willen deelnemen.”

Wetgeving die het mogelijk maakt kinderen in te zetten

De recente rekrutering van kinderen wordt mogelijk gemaakt door de IRGC-wet op de rekruteringsvoorschriften. Deze wet verdeelt het IRGC-personeel in twee categorieën: officiële bewakers en Basijis. Artikel 13 onderscheidt gewone, actieve en speciale Basijis. Gewone Basijis worden omschreven als personen “uit verschillende delen van de samenleving die geloven in de grondwet van de Islamitische Republiek Iran en de doelstellingen van de Islamitische Revolutie”. Na het voltooien van de algemene opleiding sluiten zij zich aan bij het “20 miljoen man sterke leger”. Deze term werd kort na de revolutie van 1979 bedacht door de eerste Opperste Leider, Rouhollah Khomeini. Tijdens de Iraaks-Iraanse oorlog (1980-1988) had men het over het “20 miljoen man sterke leger” als verwijzing naar de inspanningen van de staat om kinderen en jongeren massaal te mobiliseren voor militaire campagnes.

Artikel 93 staat expliciet toe dat kinderen jonger dan 15 jaar gewone Basiji’s worden, waardoor er in feite geen minimumleeftijd is vastgesteld.

Actieve Basiji’s zijn gewone Basiji’s die zich “vrijwillig laten rekruteren” en na het voltooien van de opleiding kunnen “samenwerken met de IRGC bij het uitvoeren van toegewezen missies”. Artikel 94 staat toe dat kinderen van 15 jaar en ouder in aanmerking komen als actieve Basiji’s.

Speciale Basiji’s, ook wel “erewachten” genoemd, zijn degenen die “beschikken over de kwalificaties van een [officiële] bewaker en, na het voltooien van de voorgeschreven opleiding en toezeggen fulltime beschikbaar te zijn voor de IRGC wanneer dat nodig is.” Volgens Artikel 16 mogen kinderen vanaf 16 jaar speciale Basiji’s worden.

Hoewel de autoriteiten Basiji’s vaak omschrijven als “volksstrijdkrachten” of “de volksmacht” van de IRGC, werken deze eenheden in werkelijkheid niet vrijwillig. Basiji-leden ontvangen een financiële vergoeding. Diverse wetten en beleidsmaatregelen verplichten de regering bovendien om Basij-agenten voorrang te geven bij toegang tot banen, huisvesting, leningen en toelating tot hoger onderwijs. Hierdoor zijn kinderen uit arme gemeenschappen extra kwetsbaar voor rekrutering.

Oproep Amnesty International

De Iraanse autoriteiten moeten onmiddellijk verbieden dat strijdkrachten in Iran, inclusief de Basij van het IRGC, kinderen jonger dan 18 jaar in dienst te nemen. De Basij moet bestaande leden en andere leden van de strijdkrachten die jonger zijn dan 18 jaar uit dienst ontslaan.

Achtergrond

Volgens Iraanse autoriteiten hebben Israëlisch-Amerikaanse aanvallen meer dan 1.900 mensen gedood, onder wie 249 vrouwen en 216 kinderen. Bij één schokkend incident kwamen bij een Amerikaanse aanval op een school in Minab 168 mensen om het leven, onder wie meer dan 100 kinderen. Uit onderzoek van Amnesty International naar de aanval bleek dat de school rechtstreeks werd geraakt door precisiegeleide munitie en dat de Amerikaanse strijdkrachten niet al het mogelijke hebben gedaan om te verifiëren of het beoogde doel een militair doelwit was.

Bij Iraanse anvallen op Israël kwamen ten minste zestien mensen om het leven. Op de Westelijke Jordaanoever vielen vier doden en in deGolfstaten kwamen 23 mensen om.

Het is niet voor het eerst dat de Iraanse autoriteiten het internationaal humanitair recht schenden door kinderen te rekruteren. Naar eigen zeggen stuurde Iran in de jaren tachtig meer dan 550.000 kinderen als kindsoldaten naar de oorlog tussen Iran en Irak. Minstens 36.000 van hen kwamen om.

Verdrag voor de Rechten van het Kind

Het Verdrag voor de rechten van het kind verbiedt de rekrutering van kinderen jonger dan 15 jaar. Iran heeft dit verdrag ondertekend. Het Facultatief Protocol bij het Verdrag, dat Iran heeft ondertekend maar niet geratificeerd, verbiedt de verplichte rekrutering door staten van kinderen jonger dan 18 jaar, en het inzetten van jongeren onder de 18 jaar bij vijandelijkheden. Volgens het internationaal humanitair gewoonterecht, dat juridisch bindend is voor Iran, is het in dienst nemen of rekruteren van kinderen jonger dan 15 jaar in de strijdkrachten of gewapende groeperingen, of het inzetten van hen om actief deel te nemen aan vijandelijkheden, een oorlogsmisdaad.