© © TAHA JAWASHI

Europese overheden medeplichtig aan misbruik migranten in Libië

Europese overheden steunen actief de Libische autoriteiten en kustwacht, ook al weten zij dat ze hiermee bijdragen aan het martelen, verhandelen, misbruiken en doden van tienduizenden migranten en vluchtelingen in Libië. Dat stelt Amnesty vandaag in een nieuw rapport.

Sinds 2016 hebben EU-lidstaten, vooral Italië, verschillende maatregelen getroffen om te voorkomen dat er meer migranten vanuit Libië via de Middellandse Zee naar Europa komen. Zo krijgt de Libische kustwacht training, boten en ander materieel om mensen op zee te onderscheppen. Ook de overheidsinstelling die verantwoordelijk is voor de opvangcentra ontvangt technische ondersteuning.

Schandalige prioriteiten

Europese landen tonen op schandalige wijze waar hun prioriteiten liggen: het sluiten van de centrale Middellandse Zeeroute, zonder rekening te houden met het immense leed dat migranten wordt aangedaan.

De Libische kustwacht stuurt de onderschepte migranten naar opvangkampen waar ze mensonterend behandeld worden. Zo’n 20.000 mensen verblijven in de overvolle, vervuilde opvangcentra. Migranten vertelden aan Amnesty hoe ze getuige waren van marteling, dwangarbeid, afpersing en moordpartijen, of dat ze hier zelf slachtoffer van waren. Zowel de Libische autoriteiten als mensenhandelaren, gewapende groeperingen en andere milities maken zich hieraan schuldig.

Ook geweld en intimidatie op zee

Ook gebruikt de Libische kustwacht geweld en intimidatie tegen drenkelingen en non-gouvernementele organisatie (ngo’s) die reddingsoperaties uitvoeren.

Amnesty analyseerde beelden en documenten van een incident op de Middellandse Zee op 6 november 2017, waarbij vijftig mensen verdronken door het roekeloze gedrag van de Libische kustwacht. Doordat de bemanning van Libische reddingsboot niet gebruik maakte van de opblaasboot die aan boord was, moesten de passagiers van een zinkend schip over de hoge reling van de reddingsboot klimmen. Velen van hen vielen in het water en verdronken. Een nabijgelegen ngo-boot, de Sea Watch 3, probeerde met eigen opblaasboten de verdrinkende mensen te redden. Op beeld is te zien hoe de mannen van de Libische kustwacht spullen tegen de reddingsboten gooien om hen weg te jagen. Ook is te zien hoe zij de geredde mensen bij hen aan boord met een touw afranselen.

Dit is de eerste keer dat er bewijs is dat een door een Europese overheid geleverde boot is gebruikt bij dit soort roekeloze en gevaarlijke acties van de Libische kustwacht.

Amnesty’s oproep

Europese landen moeten de samenwerking met Libië heroverwegen. Voorwaarde van die samenwerking moet zijn dat de wrede behandeling van migranten stopt en dat het land vluchtelingen erkent. Verder moeten mensen de mogelijkheid krijgen om via veilige en legale routes Europa te bereiken.