Amnesty International verklaart Russische anti‑oorlogsdichters tot gewetensgevangenen

Amnesty International roept de dichters Artyom Kamardin, Yegor Shtovba en Nikolai Dayneko uit tot gewetensgevangenen. Zij werden in 2022 vastgezet omdat zij publiekelijk anti‑oorlogsgedichten voordroegen.

Op 25 september 2022 vond er een anti-oorlogspoëzievoordracht plaats voor het monument van Vladimir Majakovski op het Majakovskaja-plein in Moskou. Op 28 september 2022 namen de Russische autoriteiten Artyom Kamardin, Yegor Shtovba en Nikolai Dayneko in voorlopige hechtenis. Ze werden verdacht van ‘het aanzetten tot haat en vijandigheid met dreiging van geweld’. De drie werden in oktober 2022 in staat van beschuldiging gesteld. De tenlastelegging werd later gewijzigd in ‘het aanzetten tot haat door een georganiseerde groep’. In maart 2023 werden zij ook nog aangeklaagd wegens ‘openbare oproepen tot acties gericht tegen de staatsveiligheid.’

Artyom Kamardin zou tijdens zijn arrestatie zijn gemarteld, onder meer door middel van seksueel geweld. Ondanks zijn verwondingen kreeg hij geen adequate medische zorg.

“Welke misdaad hebben deze mannen begaan? Het voorlezen van poëzie kan geen bedreiging vormen voor de nationale veiligheid. Hun gedichten bevatten geen verboden uitingen van haat of oproepen tot geweld. Integendeel, de boodschap was gericht tegen geweld en tegen de Russische agressieoorlog”, zegt Marie Struthers van Amnesty International. “Hun gevangenschap is niets anders dan vergelding voor het feit dat ze hun mening durfden te uiten.”

In december 2023 werd Artyom Kamardin veroordeeld tot 7 jaar cel en Yegor Shtovba kreeg 5,5 jaar cel. Nikolai Dayneko, die schuld bekende, werd in mei 2023 veroordeeld tot 4 jaar strafkolonie. Hun straffen werden later in hoger beroep bevestigd.

Oproep Amnesty International

“Artyom Kamardin, Yegor Shtovba en Nikolai Dayneko zijn gewetensgevangenen, ze zijn uitsluitend opgesloten omdat zij hun recht op vrijheid van meningsuiting hebben uitgeoefend”, aldus Marie Struthers. “De Russische autoriteiten moeten hen onmiddellijk en onvoorwaardelijk vrijlaten en hun veroordelingen vernietigen. Beschuldigingen van marteling en andere vormen van mishandeling moeten onafhankelijk worden onderzocht, en de verantwoordelijken moeten in eerlijke processen voor de rechter worden gebracht.”