Coalitieakkoord: Amnesty uit zorgen over mensen op de vlucht

Vrijdag 30 januari presenteerden de partijleiders van D66, VVD en CDA hun coalitieakkoord. Amnesty International Nederland heeft dit akkoord bestudeerd en getoetst aan de mensenrechten. Per brief is een reactie verstuurd aan de Tweede Kamer.

Amnesty International maakt zich ernstige zorgen over de rechten van mensen op de vlucht zoals beschreven in de gepresenteerde plannen van Rob Jetten (D66), Dilan Yesilgöz (VVD) en Henri Bontenbal (CDA). Mensen op de vlucht worden al jarenlang gestigmatiseerd en ontmenselijkt in het politieke debat. Het is schokkend om te lezen dat de rechten van mensen die vluchten voor oorlog en vervolging nog verder worden afgebroken.

Amnesty roept op om mensen die alles achterlaten te beschermen. Mensen op de vlucht hebben recht op een zorgvuldige asielprocedure en mogen nooit worden teruggestuurd naar een plek waar zij gevaar lopen.

Naast deze zorgen, ziet Amnesty ook lichtpuntjes in het coalitieakkoord. Zo juicht de organisatie het voornemen toe om de democratische rechtsstaat te versterken. Ook is Amnesty positief over het bestrijden van racisme en discriminatie door het aanpakken van etnisch profileren. En over de steun die uit het akkoord blijkt voor het Internationaal Gerechtshof en het Internationaal Strafhof. Daarnaast gaven de partijen aan het gesprek en de samenwerking te willen aangaan met maatschappelijke organisaties.

Conclusies Amnesty over akkoord

Het recht op asiel in Nederland en Europa

De rechten van mensen op de vlucht worden in dit akkoord gevaarlijk uitgekleed.
De coalitie:

• Stelt voor het VN Vluchtelingenverdrag aan te passen, zodat mensen op de vlucht alleen nog asiel kunnen aanvragen aan de buitengrenzen.
• Schrapt waarborgen zoals een medisch advies uit de asielprocedure.
• Breidt vreemdelingendetentie uit.

Het Koninkrijk Nederland en de wereld

Het is een goede ontwikkeling dat de coalitiepartijen vermelden dat Nederland zich bij zijn buitenlandbeleid houdt aan oordelen van het Internationaal Gerechtshof en het Internationaal Strafhof.

In dat kader moet Nederland zich hard maken voor een einde aan de illegale bezetting van Palestijns gebied, en de terugtrekking van Israël uit deze gebieden.

Het is belangrijk dat er effectieve hulp wordt verleend bij de wederopbouw van Gaza, en dat de samenwerking met UNRWA wordt hersteld.

Er had in het akkoord meer aandacht moeten zijn voor de zorgelijke mensenrechtensituatie in de Verenigde Staten, o.a. de buitengerechtelijke executies op zee in het Caribisch Gebied.

Het is positief dat er in het akkoord aandacht is voor de bescherming van mensenrechten in de samenwerking met Aruba, Curaçao en Sint-Maarten is positief. De rechten van mensen die op de eilanden asiel zoeken moeten daarbij niet worden vergeten.

De democratische rechtsstaat

Amnesty is verheugd dat het verstevigen van de democratie en de rechtsstaat een prominente plek hebben in het coalitieakkoord.

De voorgenomen maatregel waarbij de politie de bevoegdheid krijgt om te straffen is moeilijk verenigbaar met het recht op een eerlijk proces. Burgers hebben het recht op een eerlijke behandeling van hun zaak door een onafhankelijk en onpartijdig gerecht, wat de rechterlijke macht is. De politie heeft deze positie niet in een strafproces.

De coalitiepartijen onderschrijven het belang van het demonstratierecht. Amnesty blijft dit belangrijke onderdeel van de democratie nauwgezet volgen.

Het recht op gelijke behandeling

Amnesty is positief dat de coalitiepartijen in het akkoord benoemen dat het recht om niet te worden gediscrimineerd belangrijk is. De nieuwe coalitie ondersteunt het feit dat etnisch profileren door de politie discriminatie is. De overheid mag zich hier op geen enkele manier schuldig aan maken.

Amnesty gaat graag in gesprek met de nieuwe coalitie over de nadere invulling van het nieuwe beleid tegen etnisch profileren door de politie.

Amnesty roept het nieuwe kabinet op om tot een adequate aanpak van moslimdiscriminatie te komen, door gericht beleid op te stellen.

Lees hier de brief die Amnesty International vrijdag naar de Tweede Kamer stuurde.