Eerlijke Geldwijzer

De Eerlijke Geldwijzer vergelijkt het beleid en de investeringspraktijk van de tien grootste banken en verzekeraars op de Nederlandse markt. Hoe doen de financiële instellingen het op het gebied van maatschappelijke onderwerpen als mensenrechten, klimaat, wapens, corruptie en transparantie? De Eerlijke Geldwijzer, een gezamenlijk initiatief van Amnesty Nederland, Oxfam Novib, Milieudefensie, FNV, Dierenbescherming en PAX, bestaat uit de Eerlijke Bankwijzer en de Eerlijke Verzekeringswijzer.

Naar Eerlijke Geldwijzer

Het probleem

Er gaat enorm veel geld om binnen de investerings- en financieringspraktijk van banken en verzekeraars. Daardoor kunnen deze financiële instellingen vaak ook invloed uitoefenen op het gedrag van bedrijven. Het probleem is dat zij dit in de praktijk onvoldoende doen. Ook dringt zich regelmatig de vraag op of je de investeringskeuzes van banken en verzekeraars ‘maatschappelijk verantwoord’ kunt noemen.

Wat doet Amnesty?

De Eerlijke Geldwijzer publiceert de resultaten van onderzoeken over het duurzaamheidsbeleid en de investeringspraktijk van de tien grootste banken en verzekeraars. Ook kunnen consumenten (onder wie bankklanten en verzekeringnemers) via de website van de Eerlijke Geldwijzer hun bank of verzekeraar aanschrijven en oproepen om tot verbeteringen te komen. Zo wil de Eerlijke Geldwijzer samen met de consument de financiële instellingen stimuleren om maatschappelijk verantwoord te ondernemen.

Amnesty en de andere initiatiefnemers van de Eerlijke Geldwijzer streven daarnaast naar een constructieve dialoog met banken en verzekeraars over de verschillende duurzaamheidsthema’s en adviseren hen over de verbetering van hun beleid en de toepassing ervan.

© Tom Stoddart / Getty Images
Alain Libondo (17) and Nsinku Zihindula (25) draaien diensten van 24 uur in een mijn in Oost-Congo, waar ze met hamers de rotsen bewerken.

Ontwikkelingen

Banken en verzekeraars scherpen hun beleid aan

In de eerste acht jaar van de Eerlijke Bankwijzer hebben de banken hun duurzaamheidsbeleid op enkele honderden punten aangescherpt. Deze verbeteringen werden door de Eerlijke Bankwijzer gemeten in 16 opeenvolgende actualiseringen van het onderzoek naar het beleid van de banken. Voorbeelden hiervan zijn het besluit van Van Lanschot om landroof tegen te gaan en dat van  Delta Lloyd, SNS en Rabobank om niet meer in kernwapens te investeren.

In de eerste drie jaar van zijn bestaan actualiseerde de Eerlijke Verzekeringswijzer het onderzoek naar het beleid van verzekeringsmaatschappijen vier keer. In de loop van die drie jaar bereikten de verzekeraars in totaal 190 hogere scores op de 21 duurzaamheidsthema’s en gevoelige sectoren (zoals olie en gas) die worden onderzocht. Een voorbeeld hiervan is nieuw beleid van Achmea en Vivat Verzekeringen. Voortaan is hun uitgangspunt dat bedrijven waarin zij beleggen geen nieuwe activiteiten starten in gebieden waar waterschaarste heerst en waar deze activiteiten zouden wedijveren met de behoeften van lokale gemeenschappen.

De banken en verzekeraars vertonen grote onderlinge verschillen in ambitieniveau en tempo wat betreft het verbeteren van het beleid, en op specifieke thema’s en sectoren schiet het investeringsbeleid nog (zwaar) tekort.

Verbeteringen investeringspraktijk

Aan de hand van praktijkonderzoeken wordt beoordeeld of de investeringen van de banken en verzekeraars in lijn zijn met internationale duurzaamheidsrichtlijnen en MVO-standaarden met betrekking tot een bepaald onderwerp. Als dit niet het geval is wordt onderzocht of dit te maken heeft met gebrek aan beleid en/of onvolledige implementatie.

Amnesty’s oproep

Amnesty wil voorkomen dat het geld van banken en verzekeraars vrijblijvend en structureel geïnvesteerd wordt in bedrijven die betrokken zijn bij ernstige mensenrechtenschendingen. De organisaties van de Eerlijke Geldwijzer willen stimuleren dat de banken en verzekeraars hun (financiële) invloed aanwenden om bedrijven en overheden te verduurzamen.