Campagne voor Menswaardig Wonen: een schijnwerper op gedwongen huisuitzettingen

Terugblikkend blijkt dat we er samen in geslaagd zijn om die boodschap over te brengen. Grootschalige huisuitzettingen zijn grotendeels uitgebleven in de landen waar we ons op richtten, urgente dreigingen hebben we in verschillende situaties weten te voorkomen en in Servië, Nigeria, Kenia en Roemenië zien we dat overheden zoeken naar alternatieven voor gedwongen huisuitzettingen.

We kunnen stellen dat Amnesty zich met succes ingezet heeft tegen gedwongen huisuitzettingen. De tijd is voorbij dat huisuitzettingen alleen opgemerkt werden door de mensen die zelf ontruimd worden. Amnesty heeft er, samen met organisaties ter plekke, een 'schijnwerper' opgezet. Lokale autoriteiten zijn hierdoor voorzichtiger geworden, nationale overheden willen van de slechte publiciteit af en werken aan regelgeving en de getroffen bewoners voelen zich gesterkt om op te komen voor hun eigen rechten.

Ook na de campagne blijven we hieraan werken, hopelijk met uw hulp!
> Bekijk de campagnepagina Sloppen ruimen is mensen slopen 

Een paar bijzondere onderdelen van de campagne:

• Acties tegen dreigende huisuitzettingen in Accra (Ghana): Tienduizenden bewoners worden sinds 2009 bedreigd met uitzetting, vanwege de uitbreiding van de spoorlijn en de ontwikkeling van het watergebied in de buurt van Accra. > Lees meer acties tegen deze huisuitzettingen
•  Huisuitzettingen in Europa: Ook in Europa vinden huisuitzettingen plaats, vaak van Roma-gemeenschappen. Amnesty voerde onder meer actie voor mensen in Italië, Roemenie en Servië. > Lees meer over deze acties
•  Bijzondere actievormen binnen de campagne: Om aandacht te vragen voor gedwongen huisuitzettingen, hebben we diverse activiteiten georganiseerd. Er zijn onder meer filmpjes gemaakt waarin sloppenbewoners hun eigen verhaal vertellen. > Lees meer over deze acties
•  Rapid Response Actienetwerk: Dit Actienetwerk is erop gericht om bij dreigende uitzettingen razendsnel in actie te kunnen komen. Het zal, ook na de campagne, blijven bestaan. > Lees meer over het Rapid Response Actienetwerk.

Acties tegen dreigende huisuitzettingen in Accra (Ghana)

Dreigende huisuitzettingen in Accra (Ghana) waren een belangrijk onderwerp binnen de campagne. Tienduizenden bewoners worden sinds 2009 bedreigd met uitzetting, vanwege de uitbreiding van de spoorlijn en de ontwikkeling van het watergebied in de buurt van Accra.

Op verschillende niveaus kwamen we in actie 

• We verzamelden zo'n 16.000 handtekeningen die Amnesty Ghana samen met handtekeningen van andere secties aanbood aan de autoriteiten van Accra.
•  Groepen in Nederland ondertekenden zo'n 2.000 groetenkaarten voor de bewoners, en stuurden actiekaarten naar de gemeente Accra.
•  We hadden veel contact met de Nederlandse ambassade in Ghana, ook zij houden de situatie nu in de gaten.
•  Met hulp van de Nederlandse afdeling kreeg Amnesty Ghana het onlangs voor elkaar om voor het eerst alle betrokken partijen om de tafel te krijgen. Bewoners, projectontwikkelaars, en vertegenwoordigers van de overheid spraken onder voorzitterschap van Amnesty met elkaar over de geplande huisuitzettingen en de mogelijke alternatieven consequenties.

• Activist Fredrik Opoku was op bezoek in Nederland, hij zei over de samenwerking met Amnesty: 'De druk op de regering neemt hierdoor toe, waardoor ze een project wel een tweede keer moeten overdenken'.

De president van Ghana heeft zich onlangs uitgesproken tegen de gedwongen huisuitzettingen in deze wijk, en voor het zoeken naar oplossingen. Nu moet de burgemeester van Accra nog overtuigd worden.

Huiszettingen in Europa

Ook in Europa vinden huisuitzettingen plaats, vaak van Roma-gemeenschappen. Amnesty voerde onder meer actie voor mensen in Italië, Roemenie en Servië. Veel groepen deden mee aan de acties rond 5 mei. Met een tangramspel vroegen we aandacht voor uitzettingen in Servië. De boodschap: het is beter huizen te bouwen dan af te breken. Mensen gingen op de foto, of ondertekenden een actiekaart om hun steun aan deze actie te geven. In oktober bezocht een vertegenwoordiging van Amnesty de Servische ambassadeur in Nederland, om deze zaak te bespreken en een tangramspel aan te bieden waarin zo'n 5.000 foto's waren verwerkt. Onze collega's van het Internationale Secretariaat hadden een soortgelijke ontmoeting met de Servische vicepremier. De ambassadeur gaf blijk van begrip voor Amnesty's standpunten, en de Servische nationale overheid heeft zich uitgesproken tegen gedwongen uitzettingen, en richtlijnen aangekondigd.

Tegelijkertijd leven in Block 61 in Belgrado drieëndertig gezinnen nog altijd in spanning. Hun uitzetting werd half december voor de zoveelste keer uitgesteld, maar de burgemeester dreigt nog altijd om de boel te ontruimen. We houden de zaak in de gaten en komen in actie als dat nodig is.

Bijzondere actievormen binnen de campagne

• Op www.slumstories.org vertellen sloppenbewoners uit 15 landen hun eigen verhaal. Deze website werd zo'n 80.000 keer bekeken. Er komen nog altijd filmpjes bij.
• “Places We Live” was een multimediale fototentoonstelling in Amsterdam, waar de bezoekers -virtueel- bij de sloppenbewoners zelf op bezoek konden gaan.
•  25 vrijwilligers uit 5 verschillende landen voerden actie op het EXITfestival in Servië tegen gedwongen huisuitzettingen van Roma in dat land. Amnesty Nederland coördineerde deze actie.
•  Amnesty-directeur Eduard Nazarski ging naar Kenia, hij bracht daar slopenwijkbewoners en de Keniaanse afdeling van Amnesty in contact met de vertegenwoordigers van de EU, VN en de Nederlandse ambassade.
• Nigeriaanse stadsbussen waren een tijdlang voorzien van grote foto's van sloppenwijkbewoners en mensen die hen steunen met de tekst “people live here”. Hiermee stimuleerden we de aandacht voor en het zelfbewustzijn van de sloppenwijkbewoners. Ook het optreden van Dotan tijdens een concert voor de sloppenbewoners droeg daar aan bij.

Rapid Response Actienetwerk

Speciaal voor deze campagne is het Rapid Response Actienetwerk opgezet. Een supersnelle variant op de bekende Bliksemacties. Als er een gedwongen huisuitzetting dreigt, worden (door Amnestyafdelingen wereldwijd) petities en schrijfacties uitgezet, (lobby)contacten gelegd met de vertegenwoordigers van de overheid en demonstraties georganiseerd. De Nederlandse afdeling haalt voor deze acties via e-mailpetities vaak tussen de 15.000 en 18.000 handtekeningen op. Hiermee zetten we de boodschap flink kracht bij. De acties genereren veel media-aandacht in de betreffende landen, en leiden vaak tot uitstel of afstel van de uitzettingen. In Kenia, Servië, Ghana en Nigeria organiseren lokale organisaties zich nu ook in actienetwerken, al dan niet met hulp van Amnesty. De bewoners van de sloppenwijken hebben zo zelf een manier in handen om in actie te komen voor hun rechten. Dit actienetwerk blijft actief, ook na afloop van de campagne.

Ga naar de oude campagnepagina Sloppen ruimen is mensen slopen